Een standbeeld voor Saar – Onlangs zag ik het nieuws dat de vermaarde politica en pacifiste Saar Boerlage op 17 maart was overleden, 93 jaar oud.
Saar Boerlage is van groot belang geweest voor de stad Amsterdam. In Het Parool schreef Frenk der Nederlanden gelukkig een mooie necrologie over haar, dus dat ga ik hier niet overdoen. Ik volsta met het gedenken van mijn eigen ervaringen met haar.
Betere wereld, betere stad
Saar was iemand die werkelijk haar hele leven heeft gewijd aan het beter maken van de wereld (en in het bijzonder van Amsterdam) vanuit het linkse en pacifistische gedachtegoed. In de gemeenteraad, in allerlei actiecomités, in de buurthuizen. Altijd kwam zij belangeloos op voor de zwakkere en minder bedeelde medemens en voor de vrede.
Ik werkte samen met haar in de redactie van het mede door haar opgerichte politieke tijdschrift Gepakte Stad, de naam verwees naar het toen geldende streven naar een ‘compacte stad’. Ik geneerde me altijd een beetje voor die naam, want een fijne binnenkomer was het niet bij de politici die je wilde interviewen. Maar goed.
Saar Boerlage was ingevoerd tot in de haarvaten van de Amsterdamse politiek, kende iedereen. Hoewel het politieke establishment het bijna nooit met haar eens was en haar soms zelfs maar een lastig mens vond, genoot ze overal toch respect en sympathie.
De burgemeester
Samen met Saar interviewde ik eens de toenmalige burgemeester Van Thijn en ik herinner mij haar langdurige uiteenzettingen voordat ze tot een vraag kwam. Dan moest ik haar aansporen ‘to the point’ te komen, wat mij een dankbare glimlach opleverde van woordvoerder Noortje van Oostveen, die erbij zat.
Saar was ondanks deze kleine onhebbelijkheid een ontzettend lief en goed mens, met een grote kennis van de Amsterdamse politiek.
Olympische Spelen
Toen diezelfde burgemeester Van Thijn op het onzalige idee kwam om Amsterdam te laten meedingen naar de kandidatuur voor de Olympische Spelen voor het jaar 1992 kwam zij in actie. Ik deed mee in haar Komitee Olympische Spelen Nee (zo schreef je dat toen). Dat protest was heel terecht, want de organisatie van de Spelen zou Amsterdam miljoenen kosten die, gezien ervaringen met andere steden, niet terugverdiend werden. Ook zou vanwege de beveiliging nagenoeg de hele Stadionbuurt worden afgesloten. Ik hield mij vooral bezig met de journalistieke kant, zoals het schrijven van stukjes en het maken van een paar radioreportages voor Radio Stad.
Saar en de medestanders moesten opboksen tegen een professioneel publiciteitsteam, onder aansturing van voormalig journaallezeres Marijn de Koning. Ook wethouder van sport Roel Walraven vond Saar en haar ‘komité’ maar heel lastig, want hij zag hij als communist veel werkgelegenheid voor de arbeider. Ik heb hem daarover nog eens geïnterviewd. Ik vond het geen sympathieke man, maar dat vond hij mij ook niet, afgaand op zijn kleinerende opmerkingen.
Gekaapt en bespuugd
In een later stadium werd het protest in mijn herinnering min of meer gekaapt door de kraakbeweging. Ik had toen al andere bezigheden en was niet meer bij de protesten betrokken. Achteraf gelukkig. Saar trok naar Lausanne omdat daar de vaststelling van de kandidatuur zou plaatsvinden en om daar geweldloos te protesteren. Ook leden van de kraakbeweging reisden mee en die gingen minder vreedzaam te werk. Een schandaal ontstond toen een kraker de voorzitter van het NOC (Nederlands Olympisch Comité) Henk Vonhoff (VVD) letterlijk op zijn deftige vestje spuugde.
Saar kreeg al deze ongeregeldheden in haar sandalen geschoven. Het dieptepunt was een interview met Tros-coryfee en ijdeltuit Ivo Niehe, die haar op de landelijke televisie volkomen afbrandde en haar de schuld gaf van het mislopen van de Olympische Spelen. In haar onschuld gaf Saar ook nog netjes en beschaafd zo goed mogelijk antwoord op de vragen. Ik voel nóg woede opkomen over hoe hij haar toen behandeld heeft. Regelrechte karaktermoord.
Standbeeld voor Saar
Saar Boerlage kon je overal in de stad tegenkomen. Ik was er eens bij dat ze op De Spreeksteen in het Oosterpark stond. Een initiatief waarbij burgers zich tot ‘het volk’ konden richten, in navolging van de ‘speakers corner’ in Hyde Park. Ik weet niet of die Spreeksteen nog bestaat, maar ik stel voor dat er daar een standbeeld voor Saar Boerlage wordt geplaatst. Op een Spreeksteen. Dik kans dat ze daar alsnog een betoog afsteekt…